Kısa devre ve açık devre, elektronik arıza ararken en sık karşılaşılan iki temel durumdur. İkisi de devrenin beklenen şekilde çalışmasını bozar; fakat davranışları tamamen farklıdır. Kısa devrede akım yanlış ve genellikle çok düşük dirençli bir yoldan akar. Açık devrede ise akım yolu kopmuştur ve devre tamamlanamadığı için akım akamaz.

Temel ayrım: Kısa devre, iki noktanın istemeden birbirine bağlanmasıdır. Açık devre ise bağlantının kopması veya hiç oluşmamasıdır. Biri fazla akım ve ısınma riski doğurur, diğeri devrenin hiç çalışmamasına neden olur.

Kısa devre nedir?

Kısa devre, akımın normalde geçmemesi gereken bir yoldan geçmesidir. Örneğin güç kaynağının artı ve eksi uçları neredeyse doğrudan birbirine bağlanırsa direnç çok düşer ve akım aniden yükselir. Bu durum adaptörün korumaya geçmesine, sigortanın atmasına, kablonun ısınmasına veya devre elemanlarının zarar görmesine neden olabilir.

Kısa Devre ve Açık Devre Farkı Kısa Devre Pil Akım yanlış yoldan kaçar Açık Devre Pil Akım yolu kopmuştur

Açık devre nedir?

Açık devrede akımın dolaşacağı yol tamamlanmaz. Kopuk kablo, yanlış breadboard sırası, lehimi tutmamış bir bacak, kırık anahtar veya yerinden çıkmış jumper bu duruma neden olabilir. Devrede voltaj görülebilir ama yük üzerinden akım geçmediği için LED yanmaz, motor dönmez veya sensör beklenen değeri vermez.

Arıza ararken nereden başlanır?

Gücü ayır

Kısa devre şüphesi varsa önce enerjiyi kesmek gerekir. Isınan parça veya kabloyu çalışır halde kurcalamak riski büyütür.

Gözle kontrol et

Lehim köprüleri, ters takılmış parça, kopuk kablo ve breadboard satır hataları çoğu zaman çıplak gözle fark edilir.

Süreklilik ölç

Multimetrenin buzzer kademesiyle iki noktanın gerçekten bağlı olup olmadığı kontrol edilebilir.

Bölerek ilerle

Devreyi parçalara ayırıp güç hattı, yük hattı ve kontrol hattı ayrı ayrı incelenirse hata daha hızlı bulunur.

Dikkat: Kısa devreyi bulmak için güç kaynağını tekrar tekrar bağlamak doğru yöntem değildir. Özellikle yüksek akımlı adaptörlerde veya lityum pillerde kısa devre ciddi ısınma ve yangın riski oluşturabilir.

Kısa devre ile açık devre nasıl karıştırılır?

Yeni başlayanların sık yaşadığı durum şudur: Devre çalışmayınca hemen kısa devre olduğu düşünülür. Oysa çoğu basit devrede sorun açık devredir; yani akım yolu tamamlanmamıştır. LED devresinde direnç doğru olsa bile LED’in bir bacağı yanlış breadboard satırına takılmışsa devre açık kalır. Tam tersine, artı ve eksi rayları yanlışlıkla aynı jumper ile birleştirilirse kısa devre oluşur.

Pratik kontrol sırası