Sıcaklık arttığında klimayı çalıştıran veya yangın çıkınca alarm veren sistemler nasıl çalışır? Cevap: Isıya duyarlı dirençler (Termistörler). Bu projede, ortam ısındığında bizi uyaran basit bir "Yangın Alarmı" yapacağız.
1. NTC Termistör Nedir?
NTC (Negative Temperature Coefficient), "Sıcaklık arttıkça direnci azalan" devre elemanıdır. Yani ısındıkça elektriği daha rahat geçirir.
Isı - Direnç İlişkisi
🔥 Çalışma Prensibi
Bu devrede NTC ve Potansiyometre bir "Voltaj Bölücü" oluşturur.
- 1. Normalde NTC soğuktur, direnci yüksektir. Akım geçemez.
- 2. NTC'ye ısı (çakmak/fön) tutulur.
- 3. Direnci düşer, akım Transistörün Base'ine akar.
- 4. Transistör açılır ve Alarm (LED/Buzzer) çalışır.
2. Gerekli Malzemeler
- ✅ 1x NTC Termistör (10kΩ Standart) - Mercimeğe benzer, genellikle siyah veya yeşildir.
- ✅ 1x BC547 Transistör
- ✅ 1x Potansiyometre (10kΩ veya 50kΩ) - Hassasiyet ayarı için.
- ✅ 1x LED (Kırmızı) ve 330Ω Direnç
- ✅ 1x Buzzer (Opsiyonel - Sesli uyarı için)
3. Devre Şeması
Isındığında çalışması için NTC'yi "Üst Kola" (Artı tarafa) koymamız gerekir.
4. Adım Adım Kurulum
5. Hassasiyet Ayarı
Devreyi ilk kurduğunuzda LED sürekli yanıyor veya hiç yanmıyor olabilir. Bu normaldir.
- Oda sıcaklığında Potansiyometreyi yavaşça çevirin.
- LED'in tam söndüğü noktada durun. (Eşik noktası)
- Şimdi NTC'ye bir çakmak yaklaştırın veya parmağınızla ısıtın.
- LED yandı mı? Sistem hazır! 🔥
💡 İpucu: NTC ve Pot'un yerini değiştirirseniz devre "Soğuk Alarmı"na (Donma Uyarısı) dönüşür.