Devreyi kurdunuz; pilin anahtarını açmak üzeresiniz. Bu noktada bir dakikalık kontrol, ters takılmış LED'i veya yanlış sıraya giren kabloyu fark etmenizi sağlayabilir. Bu sayfadaki alışkanlıkları ilk LED deneyinden sonraki projelere kadar birlikte kullanacağız.
Beslemeyi önce tanıyın
Uygulamanın istediği gerilimle elinizdeki kaynağın gerilimini karşılaştırın. “Pil olması” tek başına uygun olduğu anlamına gelmez. Örneğin 3×AA pil kutusu ile 9 V pil aynı kaynak değildir. Bir uygulamadaki beslemeyi değiştirince direnç ve diğer parça sınırlarının da yeniden değerlendirilmesi gerekebilir.
İlk deneylerimizde pil kullanacağız. Ev prizine bağlantı yapmayın ve şebekeyle çalışan cihazların içini açarak bu deneyleri uygulamayın.
Artıdan başlayıp dönüş yoluna kadar izleyin
Şemadaki besleme artısını bulun. Bağlantıyı, direnç ve LED gibi elemanlardan geçerek beslemenin eksisine kadar takip edin. Sonra aynı yolu breadboard üzerinde kontrol edin. Parçaların yan yana durması elektriksel olarak bağlı oldukları anlamına gelmez.
Yönü olan parçaları ayrıca kontrol edin
Direncin iki ucu yer değiştirebilir; LED'de ise anot ve katot ayrımı önemlidir. Daha sonra kullanacağımız diyot ve elektrolitik kondansatörlerin de yönünü kontrol edeceğiz. Bacak boyu kesilmiş olabilir; gövde işaretlerini, parça bilgisini ve gerektiğinde ölçümü birlikte kullanın.
Ölçüm cihazı da bağlantının bir parçasıdır
Gerilim ölçmeden önce doğru soketi ve DC gerilim kademesini kontrol edin. Kırmızı prob akım soketinde unutulmuşsa doğrudan pil uçlarına dokundurmak kısa devreye yol açabilir. Direnç ve süreklilik ölçümlerini devrenin beslemesini ayırdıktan sonra yapın; enerji depolayan elemanlar kullanılan sonraki uygulamalarda boşalma koşullarını da ayrıca ele alacağız.
İlk çalıştırmada neye bakacağız?
| Gözlem | İlk işlem |
|---|---|
| Beklenen LED yanıyor, belirgin ısınma yok | Uygulamadaki ölçüm adımlarına geçin. |
| LED yanmıyor | Beslemeyi ayırın; kutup, sıra ve bağlantıyı kontrol edin. |
| Pil, kablo veya eleman ısınıyor | Beslemeyi hemen ayırın; kısa devre ve değer hatası arayın. |
| Koku, duman veya renk değişimi var | Enerjiyi kesin; arızalı parçayı sebebini bulmadan yenisiyle değiştirmeyin. |
Masaya koyacağımız kısa kontrol listesi
- Besleme uygulamadaki değerle uyumlu mu?
- Bağlantıları enerji kapalıyken mi yaptım?
- Artıdan eksiye giden yolu takip edebiliyor muyum?
- LED'in yönü ve direncin değeri doğru mu?
- Güç raylarında yanlış köprü veya kısa devre var mı?
- Multimetrenin soketi ve kademesi yapacağım ölçüme uygun mu?
Bu listeyi ezberlemekten çok her devrede kullanmak önemli. Şimdi breadboard'un delikleri arasındaki bağlantıları öğrenerek ikinci sorunu çözelim: Kabloyu doğru yere taktığımızı nasıl anlayacağız?